Хамбург, 28 октомври 2026

• 61 отсто од луѓето кои имаат иксуство со проблеми со отплатата сакаат предлози од вештачка интелигенција за одложување на рата, наспроти 52 отсто оние кои немаат такви искуства
• 39 отсто од сите потрошувачи прифаќаат при проблеми со плаќањето првиот контакт да биде со вештачката интелигенција на банката
• 80 отсто од луѓето кои некогаш имале проблеми со плаќањето сакаат контакт со човек

Актуелната студија EOS Banking AI Barometer покажува: луѓето кои некогаш се соочиле со проблеми со отплатата се значително поотворени кон понудите за помош од банките, кои се базирани на вештачка интелигенција отколку општото население, независно од возраста.

Проблемите со плаќањето за многу луѓе во Европа не се исклучок. 30 отсто од испитаниците изјавиле дека некогаш имале тешкотии да платат рата или го надминале дозволениот минус на сметката. Секој четврти веќе имал контакт со компанија за наплата на побарувања. Оние кои сами ги доживеале финансиските тешкотии попозитивно ги оценуваат понудите за помош од банките базирани на вештачка интелигенција од оние без слично искуство. Оваа отвореност се покажува подеднакво кај сите испитаници од 18 до 65 години. „Од погодените, односно оние кои искусиле проблеми со отплатата 61 отсто сакаат вештачката интелигенција да им предложи да одложат рата – кај останатите или непогодените тој удел е само 52 отсто. Првата, лесно достапна поддршка и чувството на анонимност можат да бидат причини за желбата за проактивна вештачка интелигенција“, објаснува Даниела Моака, Senior Manager IT Romania во групацијата EOS. Така и одобрувањето на препораките од вештачката интелигенција за план за отплата е поголемо: 59 отсто од погодените ги оценуваат ваквите предлози позитивно, наспроти 48 отсто од непогодените.

Иако подготвеноста за соработка со вештачка интелигенција расте, повеќето не сакаат да се откажат од контактот со човек. Од испитаниците кои веќе имале проблеми со плаќањето  80 отсто сакаат да биде вклучен човек кога разговараат со својата банка за тоа – или исклучиво, или по првиот контакт со вештачка интелигенција. Истовремено постои отвореност првите чекори во решавањето на проблемот да се направат со вештачка интелигенција: „Од испитаниците 39 отсто се подготвени при проблеми со плаќањето советувањето да го започнат со вештачка интелигенција. Но вкупно 80 отсто повеќе би сакале да комуницираат со човек. Тоа е рамнотежата што треба да ја обликуваме. Вештачката интелигенција ја спушта бариерата за соочување со финансиски проблеми, а човекот се вклучува таму каде што се бараат емпатија, разбирање и индивидуални решенија“, вели ИТ-експертката Моака. Од оние кои некогаш имале проблеми со плаќањето, 13 отсто дури можат да замислат да комуницираат исклучиво со вештачка интелигенција, затоа што темата им е непријатна. Кај непогодените оваа вредност изнесува само 6 отсто. Студијата покажува: дигиталните понуди веќе сега функционираат како лесно достапен почеток на комуникацијата и им нудат на потрошувачите приметна додадена вредност. „Од клиентите на банките 51 отсто ги гледаат брзината и достапноста 24/7 како предности на вештачката интелигенција. Тоа го гледаме и во наплатата на побарувања: користењето на опции за плаќање преку интернет и чет-ботови кај EOS во изминатата година порасна од 27,5 на 33 отсто“, вели Моака.

За студијата EOS Banking AI Barometer – How Europe really feels about AI in banking беа анкетирани 4.400 лица во единаесет европски земји (Бугарија, Хрватска, Франција, Германија, Грција, Полска, Португалија, Романија, Словенија, Шпанија и Швајцарија, по 400 испитаници) за нивниот став кон вештачката интелигенција во банкарската комуникација. Податоците беа собрани во јули 2026 година. Целна група беа клиенти на банки на возраст од 18 до 65 години. Студијата беше спроведена онлајн и е репрезентативна за населението.

Групацијата EOS е водечки технолошки базиран инвеститор во портфолија на побарувања и експерт за обработка на неподмирени побарувања. Со повеќе од 50 години искуство и локации во над 20 земји, EOS нуди паметни услуги за управување со побарувања ширум светот. Во фокусот се банки и компании од областите недвижности, телекомуникации, снабдување со енергија и е-трговија. Во EOS работат речиси 6.000 вработени и е дел од Otto Group.